Konferenca u hap nga shefi i Zyrës për Sundimin e Ligjit në UNMIK, Antero Lopes, i cili theksoi rëndësinë e qasjes së barabartë në profesionet juridike dhe nënvizoi se përfshirja e komuniteteve jo-shumicë është kyçe për ndërtimin e besimit dhe stabilitetit afatgjatë. Ai e vlerësoi veçanërisht kontributin e ACDC-së përmes raportit që shërbeu si bazë për diskutim.
Raportin e paraqiti Dušan Radaković, drejtor ekzekutiv i ACDC-së, i cili foli për pengesat e shumta institucionale dhe administrative që e vështirësojnë qasjen në këto profesione për pjesëtarët e komuniteteve jo-shumicë, veçanërisht në fushën e noterisë. Ndër të tjera, raporti thekson:
- Nga 137 noterë aktivë në Kosovë, vetëm një është nga komuniteti serb, ndërsa në procesin e fundit të përzgjedhjes nuk u zgjodh asnjë kandidat nga ky komunitet, edhe pse kishin plotësuar kushtet;
- Nga 1.456 avokatë të licencuar, vetëm 34 (2.33%) janë serbë;
- Nuk ka asnjë përmbarues nga komuniteti serb, përfshirë katër komunat me shumicë serbe në veri të Kosovës.
Në diskutimin panel morën pjesë:
-
Artan Osmani, noter nga Mitrovica e Veriut, i cili theksoi se përpiqet t’u shërbejë të gjithë qytetarëve dhe se, pavarësisht sfidave, zyra e tij ofron shërbime për të gjitha komunitetet. Ai gjithashtu theksoi problemin e mungesës së mbështetjes gjuhësore, gjë që e vështirëson punën dhe shkakton kosto shtesë për zyrat.
-
Boban Petković, avokat dhe kandidat për noter, tha se ka aplikuar dy herë për pozitat e noterit, por është refuzuar pa asnjë arsyetim. Në një rast, megjithëse ishte vlerësuar lart nga një komision britanik, nuk ishte përfshirë në listën përfundimtare të miratuar nga komisioni parlamentar.
-
Gzim Shala, hulumtues i lartë në Institutin e Kosovës për Drejtësi, vlerësoi se sistemi ekzistues përbën një formë diskriminimi ndaj komuniteteve jo-shumicë. Ai theksoi se profesionet juridike publike janë pjesë e qasjes në drejtësi dhe se të gjithë qytetarët duhet të kenë qasje të barabartë në këto shërbime, përfshirë edhe zbatimin e detyrueshëm të masave afirmative kur ka kandidatë të kualifikuar.
-
Jovana Filipović, avokate, tha se vetëm 2.33% e avokatëve vijnë nga komuniteti serb dhe se mungojnë nxitjet për përfshirjen e tyre, duke theksuar rëndësinë e respektimit të të drejtave gjuhësore dhe nevojën për të afruar profesionet e lira juridike me juristët e rinj përmes edukimit dhe praktikave.
Të gjithë pjesëmarrësit u pajtuan se përfshirja e komuniteteve jo-shumicë në sistemin juridik është thelbësore për arritjen e barazisë, drejtësisë dhe stabilitetit afatgjatë në Kosovë.
