
Qendra Avokuese për Kulturë Demokratike (ACDC) është një organizatë e shoqërisë civile me seli në Mitrovicën Veriore, e themeluar në vitin 2011. Organizata filloi punën në mjedisin specifik politik, institucional dhe shoqëror të veriut të Kosovës, me qëllim që të kontribuojë në mbrojtjen e të drejtave të njeriut, avancimin e sundimit të ligjit, zhvillimin e kulturës demokratike dhe ndërtimin e një shoqërie të hapur, tolerante dhe paqësore në Kosovë. Gjatë veprimtarisë së saj, ACDC ndërtoi gradualisht profilin e një organizate që ndërlidh punën kërkimore dhe analitike me avokimin publik, bashkëpunimin me institucionet dhe punën e drejtpërdrejtë me qytetarët dhe komunitetet lokale.
Selia e organizatës në Mitrovicën Veriore dhe puna shumëvjeçare në komunat në veri të Kosovës kanë përcaktuar që ACDC të ketë një fokus të veçantë në nevojat dhe pozitën e komunitetit serb, funksionimin e institucioneve, ofrimin e shërbimeve publike dhe qasjen në drejtësi në mjediset me shumicë serbe në Kosovë. Megjithatë, veprimtaria e organizatës nuk kufizohet vetëm në veriun e Kosovës. ACDC bashkëpunon me institucionet në nivel lokal dhe qendror, si dhe me organizatat dhe përfaqësuesit e komuniteteve të ndryshme në mbarë Kosovën, duke synuar që përvojat dhe pozita e qytetarëve nga komunitetet joshumicë të bëhen më të dukshme në politikat publike dhe në proceset e vendimmarrjes në një plan më të gjerë.
Sundimi i ligjit përfaqëson një nga fushat më themelore dhe më të njohura të punës së organizatës. ACDC ka monitoruar reformën dhe funksionimin e sistemit të drejtësisë në veri të Kosovës, qasjen në drejtësi, zbatimin e ligjeve, transparencën në punën e institucioneve dhe realizimin e të drejtave gjuhësore dhe të drejtave të tjera të komuniteteve joshumicë. Veprimtaria e organizatës ka vënë theks të veçantë në ndërtimin e një sistemi funksional të sundimit të ligjit në veri të Kosovës dhe në integrimin e gjyqtarëve dhe prokurorëve nga komuniteti serb në sistemin e drejtësisë të Kosovës.
Një pjesë e rëndësishme e punës së organizatës lidhet edhe me marrëdhëniet ndërmjet qytetarëve dhe policisë, si dhe institucioneve të tjera të sigurisë. ACDC ka krijuar hapësirë për dialog të drejtpërdrejtë ndërmjet qytetarëve dhe organizatave të shoqërisë civile, nga njëra anë, dhe përfaqësuesve të policisë, nga ana tjetër, lidhur me problemet e sigurisë, besimin dhe transparencën e punës së policisë në veri të Kosovës. Kjo punë pasqyron qasjen karakteristike të organizatës, e cila konsiston në vendosjen e bashkëpunimit me institucionet kur një bashkëpunim i tillë mund të kontribuojë në zgjidhjen e problemeve, duke ruajtur njëkohësisht gatishmërinë për të vënë në dukje sjelljen e papërshtatshme, përfaqësimin e pamjaftueshëm të komuniteteve ose mosrespektimin e të drejtave të qytetarëve.
Krahas sundimit të ligjit, gjatë pesëmbëdhjetë viteve të fundit, ACDC ka zhvilluar programe në fushat e të drejtave të njeriut, luftës kundër korrupsionit, proceseve zgjedhore, pjesëmarrjes qytetare dhe aktivizmit, bashkëpunimit ndërmjet komuniteteve, punës me të rinjtë, krijimtarisë kulturore dhe, në periudhën e fundit, mbrojtjes së mjedisit dhe zhvillimit të qëndrueshëm. Organizata zhvillon hulumtime, harton analiza profesionale dhe përgatit rekomandime për politika publike, por gjithashtu organizon trajnime, diskutime publike, iniciativa lokale dhe forma të tjera të punës në komunitet. Në këtë mënyrë, ACDC, nga një organizatë kryesisht lokale, zhvilloi gradualisht tiparet e një organizate „think-and-do-tank”, e cila harton propozime për politika publike, por njëkohësisht punon me qytetarët dhe institucionet për zbatimin e tyre në praktikë.
Vizioni i OJQ ACDC
Vizioni i ACDC-së është një shoqëri e hapur dhe gjithëpërfshirëse në Kosovë, në të cilën të gjithë kanë të drejta të barabarta, institucionet japin llogari para qytetarëve, dallimet respektohen dhe marrëdhëniet ndërmjet komuniteteve bazohen në bashkëpunim, mirëkuptim dhe respekt të ndërsjellë, krahas një qasjeje të përgjegjshme ndaj mjedisit.
Misioni i OJQ ACDC
ACDC punon me qytetarët dhe institucionet në Kosovë, me fokus të veçantë në veriun e Kosovës dhe komunitetet joshumicë, për avancimin e sundimit të ligjit, qytetarisë aktive, dialogut dhe bashkëpunimit ndërmjet komuniteteve, përfshirjes sociale dhe zhvillimit të qëndrueshëm, përmes hulumtimeve, avokimit publik, edukimit dhe iniciativave lokale.